Ventilatie en hooikoorts: filters voor pollen in je WTW
Je zit net lekker warm binnen, ramen dicht tegen de kou, maar je neus begint direct te jeuken. Hooikoorts.
Het is een vreemde combinatorie: je huis isoleren om energie te besparen, maar daardoor blijft alle pollen gewoon hangen. Gelukkig is er een simpele oplossing die je vaak al hebt: je WTW-unit. Die ventilatiebox die continu lucht door je huis jaagt, kun je ombouwen tot een echte pollenfilter. Geen gepruts met losse luchtzuiveraars op je nachtkastje, maar een structurele oplossing die je woonkamer weer leefbaar maakt.
Wat is pollenfilteren in een WTW eigenlijk?
Een WTW, of Warmte-Terug-Winning, is een ventilatiesysteem dat frisse lucht aanvoert en tegelijkertijd warmte uit de afgevoerde vervuilde lucht haalt. Standaard zitten er in zo’n apparaat alleen grove filters tegen stof en grove troep. Die houden pollen tegen?
Nee, die gaan er zo doorheen. Een pollenfilter is een fijnmazig filter, vaak een HEPA H13 of H14 filter, dat specifiek stuifmeendeeltjes vangt.
Die deeltjes zijn vaak kleiner dan 10 micrometer, en die grove standaardfilter pakt ze niet. Je plaatst zo’n filter in de verse luchtstroom, vóórdat de lucht je kamers in wordt geblazen.
De lucht die je inademt, is dus schoon. Tegelijkertijd zuigt de WTW lucht af uit vochtige ruimtes als de badkamer en het toilet. Die vervuilde lucht met pollen gaat het huis uit, zonder dat die door een filter heen moet. Zo blijft je installatie niet verstopt raken en werkt hij efficiënt.
Waarom is dit zo’n gamechanger?
De meeste huizen met een WTW zitten goed geïsoleerd. Denk aan spouwmuurisolatie, vloerisolatie en een goed geïsoleerd dak.
Die isolatie is top voor je energierekening, maar werkt als een kluis voor pollen. Zodra je ramen dicht zijn, blijft alles binnen circuleren. Een pollenfilter in je WTW zuigt die boosdoeners continu uit de lucht, terwijl je toch frisse lucht houdt.
Het effect is vaak voelbaar binnen een uur. Jeukende ogen, een loopneus of een kriebelende keel vermindert aanzienlijk.
Vooral in de slaapkamer is dit goud waard. Je ademt immers acht uur lang schone lucht in. Dat betekent minder medicijnen en een stuk beter slapen tijdens het hooikoortsseizoen.
Hoe werkt zo’n filter precies in de praktijk?
En je hoeft geen dure losse luchtzuiveraar aan te schaffen die constant lawaai maakt en extra stroom verbruikt. De meeste WTW-units hebben twee filters: een voor de aanvoer (frisse lucht) en een voor de afvoer (vervuilde lucht).
Voor pollen heb je alleen het aanvoerfilter nodig. Je vervangt het standaard grove filter (G4) door een fijnfilter (F7 of een HEPA H13).
Dit filter heeft een veel dichtere structuur. De ventilator in de WTW moet iets harder werken, maar dat merk je amper bij moderne units. De luchtstroom gaat als volgt: buitenlucht komt de WTW in, passeert het pollenfilter, wordt verwarmd door de warmtewisselaar en gaat via de kanalen de woonkamer en slaapkamers in. Tegelijkertijd zuigt de WTW lucht af uit de keuken, badkamer en toilet.
Die lucht passeert een filter (die kun je vaak hetzelfde houden) en gaat het huis uit. Zo blijft de druk in huis in balans en werkt het systeem optimaal.
Welke filtersoorten zijn er en wat kosten ze?
Er zijn grofweg drie opties die je zelf kunt monteren. De prijzen variëren per merk en type WTW.
We hebben het hier over gangbare formaten voor systemen als Itho Daalderop, Brink, Zehender of Orcon.
- F7 filters (combi-filter): Dit is de meest logische stap. Ze houden 90-95% van de pollen tegen. Ze zijn vaak opgebouwd uit een grof en een fijn deel. Verwissel ze ieder halfjaar. Prijzen: €25 - €45 per stuk. Setje van twee (aanvoer + afvoer) kost rond €50 - €80.
- HEPA H13 filters: De zwaardere optie. Houden meer dan 99,95% van de pollen en fijnstof tegen. Ideaal voor zwaar hooikoortslijders of als je in een weiland woont. Prijzen: €60 - €120 per stuk. Een setje kost al gauw €120 - €200.
- Koolstoffilters: Deze zijn er vaak als extra optie naast het fijnfilter. Ze halen geuren en gassen weg (zoals rook of uitlaatgassen), maar pollen vangen ze minder goed. Prijzen: €35 - €60 per stuk. Combineer ze met een F7 voor de beste werking.
Meet altijd je oude filter na op lengte, breedte en dikte. Check altijd de site van je WTW-merk of een gespecialiseerde webshop als Filterwinkel of Ventilatieshop. Ze hebben vaak handige filtersets voor €80 tot €150 die meteen een jaar meekunnen. Wil je weten wat de beste manier om filters van de WTW te vervangen is? Dat lees je hier.
Let op: een HEPA-filter kan de luchtstroom iets verminderen. Bij een te kleine WTW-unit (bijvoorbeeld voor een te groot huis) kan dit geluid geven. Meestal is dat echter geen issue.
Stappenplan: Zo monteer je het in 10 minuten
Je hebt geen technische kennis nodig. Een WTW-unit is basically een doos met schuiflades voor filters.
- Zet de WTW-unit uit (schakelaar op de wandbediening op ‘uit’ of ‘vakantie’).
- Haal de stekker eruit voor de zekerheid.
- Zoek het klepje of de lade van de aanvoerzijde (meestal de kant waar de koude buitenlucht instroomt).
- Haal het oude filter eruit. Gooi dit weg, niet schoonmaken (dit werkt niet).
- Leg het nieuwe pollenfilter erin. Let op de pijltjes op het filter: die moeten vaak de richting van de luchtstroom in wijzen (naar de WTW toe).
- Als je er een koolstoffilter bij doet, leg dat dan bovenop of erachter, afhankelijk van de instructies.
- Schuif de lade terug of klik het klepje dicht.
- Haal eventueel het stofmasker van je hoofd ( grapje ), en zet de WTW weer aan.
- Check op de display of het alarm voor filtervervanging uitgaat. Zo niet, reset de teller volgens de handleiding.
Je kunt dit vanmiddag nog fixen. Probeer de filters te vervangen voordat het hooikoortsseizoen begint (rond maart).
Veelgestelde vragen en problemen
Zo start je schoon en hoef je niet te wachten tot je klachten toeslaan. Wat als de WTW harder gaat blazen? Dat kan gebeuren bij HEPA-filters.
Meestal went dit of stel je de stand iets lager in. Als het geluid te irritant is, kun je beter voor een F7-filter kiezen. Die geven veel minder weerstand. Wat als ik geen WTW heb?
Dan is een pollenfilter in je ventilatie niet mogelijk. Vergeet ook niet om periodiek je ventilatiekanalen te laten reinigen voor een gezond binnenklimaat. Overweeg daarnaast losse luchtzuiveraars met HEPA-filter voor de slaapkamer (prijs: €150 - €300).
Of kijk bij een verbouwing naar het plaatsen van een WTW. Dat kost tussen de €1500 en €3000, inclusief installatie, maar levert ook flink wat energie op.
Praktische tips voor extra effect
Wil je pollen echt buitensluiten? Doe dit: Als je huis nog niet geïsoleerd is, pak dat eerst aan. Een goed geïsoleerd huis met een WTW en pollenfilters is de ultieme combinatie.
- Houd ramen en deuren gesloten op dagen met veel pollen. Laat de WTW op standje ‘laag’ draaien, zodat er continue schone lucht binnenkomt.
- Plaats horren voor je ventilatieroosters. Die houden de grootste rommel tegen, maar laten lucht nog wel door.
- Was je beddengoed wekelijks op minimaal 60 graden. Pollen nestelen zich in textiel.
- Stofzuig met een HEPA-filter stofzuiger. Veeg niet met een doek (dat verspreidt pollen weer).
- Wissel je WTW-filters netjes ieder halfjaar. Een vol filter zuigt niet meer schoon.
Je bespaart energie, verhoogt je wooncomfort, voorkomt schimmel op de muren en je hooikoorts verdwijnt als sneeuw voor de zon.
Dus, pak die schroevendraaier, meet je filters na en bestel die F7 of H13. Je neus zal je dankbaar zijn.